شکستگی بینی چیست؟علائم شکستگی بینی و راههای درمان آن
آسیب و شکستگی بینی یکی از شایعترین آسیبهای صورت است که معمولا در اثر ضربه مستقیم مانند تصادفات، ورزشهای سنگین یا زمین خوردن اتفاق میافتد. علائم آن شامل درد، تورم، خونریزی، کبودی و گاهی تغییر شکل بینی است. درمان بینی شکسته باتوجه به شدت آسیب میتواند از قرار دادن کمپرس سرد روی صورت و خوردن مسکن تا جا انداختن بینی و جراحی باشد.
شکستگی بینی چیست؟
شکستگی بینی که از انواع شکستگی استخوان است، زمانی رخ میدهد که یکی از استخوانهای بینی دچار ترکخوردگی یا آسیب شود. این آسیب معمولا به دلیل ضربه مستقیم ناشی از سقوط، برخورد در حین ورزش، تصادف رانندگی یا درگیری فیزیکی ایجاد میشود.
افراد در معرض خطر بیشتر شامل ورزشکاران (بهویژه در ورزشهای تماسی مانند فوتبال، بسکتبال و بوکس)، کودکان (به دلیل بازی و زمین خوردنهای مکرر) و سالمندان (به دلیل کاهش تعادل و احتمال سقوط) هستند. اگر شکستگی درمان نشود، میتواند منجر به مشکلاتی مانند انحراف تیغه بینی، مشکلات تنفسی، خونریزیهای مکرر، درد مزمن و تغییر شکل دائمی شود.
درباره شکستگی بینی بیشتر بخوانید.
شکستگی بینی در اثر ضربه
شکستگی استخوان بینی یکی از شایعترین آسیبهای صورت است، زیرا که بینی برجستهترین قسمت صورت است و بیشتر در معرض ضربات قرار دارد. در شکستگی بینی در اثر ضربه ،در ضربات شدید یکطرفه، هر دو استخوان بینی به یک سمت رانده میشود، ولی در ضربات خفیفتر بر اثر نیروی وارده به کنار بینی، یک سمت فرورفته و سمت دیگر برآمده میشود.
ضربههایی هم که از جلو یا بالا به بینی وارد میشوند، به دلیل فرو رفتن پل بینی باعث تغییر شکل ظاهری بینی و خونریزی میشوند. این ضربات خطرناک است و باعث فرورفتن استخوان بینی در سینوسهای بین چشمی میشود.
عوارض شکستگی بینی عفونت بینی و سینوسها، از دست دادن حس بویایی، آسیب به کیسه اشکی، انحراف تیغه بینی، شوک در اثر خونریزی از بینی و… از عوارض احتمالی آسیب بینی است.
شکستگی بینی در مردان بیش از زنان بوده و در جوانان این آسیب باعث جابهجایی و شکستگی ساده استخوان بینی و در سالمندان که استخوانهای ضعیف و شکنندهتری دارند، به خرد شدن این استخوان منجر میشود. با گذاشتن کیسه یخ روی بینی آسیب دیده، از ورم آن جلوگیری کنید .
انواع شکستگی بینی
شکستگی قدامی بینی
در این حالت ضربه از سمت بالا به بینی و صورت وارد شده است و پل بینی دچار آسیب و فرورفتگی میشود.
شکستگی کناری بینی
در این حالت ضربه به یک طرف بینی وارد میشود، به همین دلیل یک طرف بینی فرو رفته و طرف دیگر برآمده میشود. این نوع شکستگی بینی بسیار شایع است.
در زمان شکستگی بینی چه باید کرد؟
۱ ـ مصدوم را در وضعیت نشسته قرار دهید و از او بخواهید که از راه دهان تنفس کند. در اثر ضربه، بافتهای بینی متورم میشود و احتمال انسداد راه هوایی بینی وجود دارد.
۲ ـ اگر مایعی شفاف یا زردرنگ، گاهی از بینی نشت کرد، نشان از خروج مایع مغزی ـ نخاعی و شکستگی جمجمه است.
در این هنگام مصدوم را بلافاصله در همان وضعیت ثابت نگه دارید و از خروج این مایع جلوگیری نکنید.
۳ ـ اگر بینی آسیبدیده خونریزی میکند، سر مصدوم را کمی به جلو و پایین خم کنید تا خون خارج شود. بلعیدن خون و ورود آن به حلق موجب تهوع و سرفه شده و از سویی تنفس از راه دهان را مشکل میکند.
در صورت امکان، قسمت غضروفی بینی را به هم فشار دهید تا لخته ایجاد و خونریزی مهار شود. از وارد کردن پنبه یا گازاستریل به داخل حفره بینی خودداری کنید. معمولا تشخیص شکستگی بینی به دلیل ورم و تغییر شکل جزئی، چند روز پس از آسیب توسط پزشک قابل شناسایی خواهد بود
فرق ضرب دیدگی و شکستگی بینی چیست؟
در ضربدیدگی، بینی ممکن است متورم و دردناک شود اما استخوانها سالم میمانند. در حالی که در شکستگی، استخوان یا غضروف آسیب میبینند و ممکن است شکل بینی تغییر کند.
تشخیص شکستگی بینی
پزشک معمولا با انجام معاینه فیزیکی میتواند شکستگی بینی را تشخیص دهد. این معاینه شامل نگاه کردن و لمس بینی و صورت است. اگر درد زیادی داشتهباشید، دکتر جراح فک و صورت ممکن است قبل از معاینه فیزیکی از یک بیحسکننده موضعی برای بیحس کردن بینی استفاده کند.
ممکن است پزشک از شما بخواهد که بعد از ۲ یا ۳ روز پس از کاهش تورم و مشاهده آسیب دیدگیهایتان، مراجعه کنید. اگر آسیبدیدگی بینی شما شدید به نظر برسد یا با آسیبهای دیگر صورت همراه باشد، ممکن است پزشک رادیوگرافی یا سیتیاسکن را تجویز کند. این آزمایشها میتوانند به تعیین میزان آسیب وارده به بینی و صورت کمک کنند.
درمان شکستگی بینی
درمان شکستگی بینی بسته به شدت آسیب متفاوت است. در موارد خفیف، کمپرس سرد، مصرف مسکنهای ضدالتهابی مانند ایبوپروفن و استراحت چند روزه کافی است. اما در صورت جابجایی استخوانها، پزشک ممکن است جا اندازی دستی را توصیه کند. اگر شکستگی شدید باشد یا بینی به درستی جوش نخورد، جراحی ترمیمی مورد نیاز است. بیماران باید تا زمان بهبود کامل از فعالیتهای شدید و ورزشهای پربرخورد پرهیز کنند.
روش جا انداختن بینی و درمان شکستگی بینی بدون جراحی
جا انداختن بینی باید در کوتاهترین زمان ممکن (در ۱۰ روز اول پس از آسیب) انجام شود تا استخوانها به درستی ترمیم شوند. این روش معمولا در مطب پزشک یا بیمارستان انجام میشود و نیاز به مهارت متخصص دارد. پس از جا اندازی، بیمار باید تا چند هفته از ضربه خوردن مجدد بینی جلوگیری کند و داروهای ضدالتهاب و کمپرس سرد برای کاهش تورم استفاده کند.
درمان بینی شکسته با جراحی
اگر شکستگی بینی شدید باشد یا بیش از ۲ هفته درمان نشده باشد، احتمالا پزشک این گزینه را انتخاب خواهد کرد. هدف از عمل بینی یا رینوپلاستی این است که استخوانهای بینی در جای مناسب خود قرار گیرند و در صورت لزوم شکل بینی تغییر پیدا میکند.
برای این روش داروی ضد درد دریافت خواهید کرد. همچنین ممکن است برای رفع مشکلات تنفسی مجبور به جراحی بینی شوید. در بسیاری از موارد میتوانید در روز جراحی به خانه بروید. اما ممکن است به دلیل تورم و کبودی مجبور شوید حدود یک هفته در خانه بمانید و استراحت کنید.
عوارض شکستگی بینی چیست؟
انحراف تیغه بینی
در این حالت تیغه میانی بینی به سمت راست یا چپ منحرف خواهد شد؛ یعنی یک از مجراها باریکتر از دیگری میشود. در موارد جزیی این عارضه با دارو درمان خواهد شد اما اگر انحراف تیغه زیاد باشد، عمل جراحی بینی بهترین روش درمان است.
شکستگی بینی و تنگی نفس
با انحراف تیغه بینی و گشاد شدن یکی از حفرهها نسبت به دیگری، هوا به درستی در ساختار بینی جریان نخواهد داشت، به همین دلیل بسیاری از بیماران از تنگی نفس نیز رنج میبرند.
جمع شدن خون یا هماتوم سپتوم بینی
در این حالت ضربه باعث پارگی مویرگهای مخاط سپتوم بینی و خونریزی میشود. این خون بین مخاط و غضروف تیغه بینی تجمع شده و منجر به هماتوم سپتوم بینی میشود. منظور از سپتوم تیغهایی است که بینی را به دو قسمت چپ و راست تقسیم میکند.
مدت زمان جوش خوردن بینی شکسته چقدر است؟
بینی شکسته معمولا بین ۳ تا ۶ هفته بهبود مییابد اما بسته به شدت آسیب و سن فرد، مدت زمان بهبود ممکن است بیشتر باشد. در موارد خفیف، فرد میتواند پس از ۲ هفته فعالیتهای روزمره خود را از سر بگیرد.
نتیجه گیری
بینی شکسته یک آسیب شایع است که میتواند در اثر هر ضربه شدید به صورت ایجاد شود. این عارضه در حالی که میتواند دردناک و ناراحتکننده باشد، گاهی فرد میتواند شکستگی بینی را با مراقبتهای خانگی ساده، مانند کیسه یخ و مسکنها درمان کند. فقط توجه داشته باشید که نباید استخوانهای بینی جابجا شدهباشند.
برای جلوگیری از بدشکل شدن بینی یا اگر علائم شدید است یا بعد از چند روز بهبود حاصل نشد، باید به دنبال درمان پزشکی باشند.
