شکستگی استخوان گونه، علائم ، تشخیص و درمان
استخوان گونه یا استخوان زیگوماتیک یکی از اجزای مهم و برجسته در ساختار صورت انسان است. این استخوان نقش حیاتی در حفظ ظاهر و عملکرد صورت دارد و از چشم، سینوسها و دندانها محافظت میکند.
شکستگی گونه به دلیل موقعیت برجسته این استخوان در صورت، یکی از آسیبهای شایع در تروماهای صورت است.
اگر این شکستگی درمان نشود، ممکن است باعث ایجاد عفونت و ناتوانی در باز کردن دهان شود. اگر از ناحیه صورت ضربه خورده اید، بهتر است از آن غافل نشده و بلافاصله به پزشک مراجعه کنید.
علائم شکسته شدن استخوان گونه چیست؟
شکستگی استخوان گونه میتواند علائم مختلفی داشته باشد. این علائم در همه افراد یکسان نیستند و اگر شکستگی جزئی باشد، ممکن است هیچ علامتی را مشاهده نکنید. مهمترین علائم این مشکل عبارتند از:
- ایجاد تورم یا خون مردگی در ناحیه شکسته شده
- اگر به چشمها آسیب وارد شود، امکان ایجاد دوبینی یا کاهش دید وجود دارد.
- روی صورت یا داخل دهان کبودی یا خون مردگی دیده میشود.
- عدم توانایی در باز کردن کامل دهان
- بی حسی و گزگز شدن بین و دندانهای بالایی در اثر آسیب عصبی
- ایجاد شدن زخمهای عمیق به گونه ای که استخوان در آن مشخص باشد.
- بیرون آمدن ترشحات یا خون از زخم
انواع شکستگی از نظر ظاهر
شکستگی های استخوان صورت را از نظر ظاهری ، می توان به دو دسته تقسیم کرد ؛ شکستگی بسته و شکستگی باز. در شکستگی بسته ، هیچ گونه زخم یا نشانه ای در سطح خارجی ناحیه شکسته شده ، دیده نمی شود ، در واقع می توان گفت پوست آن ناحیه پاره نمی شود ؛ در حالی که در شکستگی باز ، پوست آن ناحیه آسیب دیده و بریده یا پاره پاره می شود ؛ در این نوع از شکستگی استخوان ، احتمال عفونت بیشتر بوده و نسبت به شکستگی بسته ، خطرناک تر نیز می باشد
- شکستگی ساده: استخوان ترک خورده ولی جابجایی ندارد.
- شکستگی جابجا شده: استخوان شکسته و از محل اصلی خود جابجا شده است.
- شکستگی ترکیبی: همراه با شکستگی سایر بخشهای صورت مانند ماگزیلا یا فک پایین.
تشخیص شکستگی گونه چگونه است؟
از آن جایی که استخوان ناحیه گونه نازکتر از سایر قسمتهای صورت است، بیشتر دچار شکستگی شده و به همان اندازه تشخیص آن برای پزشک راحت خواهد بود. اگر پزشک تشخیص دهد که استخوان گونه شکسته شده است، در مرحله بعد میزان آسیب دیدگی آن را نیز تعیین میکند. گاهی اوقات استخوان شکسته شده، ممکن است به نواحی دیگر صورت نیز آسیب وارد کند که پزشک باید این گزینه را هم مورد بررسی قرار دهد. اگر شکستگی استخوان گونه به شکلی سطحی باشد؛ به راحتی و با استفاده از لمس کردن به راحتی تشخیص داده میشود. بیمار میتواند قبل از بررسی پزشک در مورد ضربه یا شکستگی در این ناحیه اطلاعاتی بدهد.
آیا شکستگی استخوان گونه به جراحی نیاز دارد؟
زمانی که استخوان گونه دچار شکستگی میشود تا حدی جابجا میشود. این جابجایی با استفاده از سی تی اسکن مشخص میگردد. اگر شکستگی عمیق بوده و میزان جابجایی استخوان گونه زیاد باشد، برای برطرف کردن آن باید جراحی انجام شود. در صورت جزئی بودن شکستگی جراحی نیاز نیست.
آیا شکستگی گونه در افراد مسن نیاز به درمان دارد؟
در افراد کهنسال با توجه به اینکه زیبایی اهمیت کمتری دارد معمولا تا حد امکان از انجام جراحی های غیر اورژانسی پرهیز می شود. بنابراین معمولا جراحی برای شکستگی گونه در افراد پیر و سالخورده انجام نمیشود.
عوارض شکستگی گونه چیست؟
- مهمترین عارضه شکستگی گونه ایجاد مشکلات بینایی مثل دو بینی، کاهش بینایی و محدودیت حرکات چشم می باشد که گاهی دائمی و گاهی موقتی است و به همین دلیل ویزیت چشم پزشک الزامی است.
- عارضه مهم دیگر ایجاد مشکلات زیبایی مثل ناقرینگی صورت، کاهش برجستگی گونه، افزایش یا کاهش عرض صورت و ناقرینگی در چشم ها می باشد.
- یکی دیگر از عوارض احتمالی شکستگی گونه تداخل با باز شدن دهان می باشد که می تواند موقتی یا دائم باشد.
- عارضه دیگر که اغلب موقتی است ایجاد بی حسی در ناحیه گونه، بینی و دندان های فک بالا می باشد که به دلیل آسیب به عصب حسی آن ناحیه ایجاد می شود.
سوالات متداول شکستگی استخوان گونه
آیا شکستگی استخوان گونه خطرناک است؟
اگر میزان شکستگی عمیق باشد میتواند به بینایی و سایر اعضای صورت آسیب زیادی وارد کند.
خطر شکستگی را چگونه میتوان کاهش داد؟
هنگام فعالیتهای سنگین از تجهیزات حفاظتی استفاده کنید و در طول رانندگی با موتور نیز از کلاه ایمنی غافل نشوید.
آیا مراجعه به پزشک پس از شکستگی واجب است؟
بله، بلافاصله پس از شکسته شدن استخوان گونه باید به پزشک مراجعه کنید تا مورد بررسی قرار بگیرید و در صورت لزوم جراحی شوید.
نتیجهگیری
شکستگی گونه یک آسیب جدی است که علاوه بر تأثیر بر ظاهر فرد، میتواند عملکردهای حیاتی صورت را مختل کند. تشخیص به موقع و درمان مناسب نقش کلیدی در جلوگیری از عوارض دارد. آگاهی از علل، علائم و روشهای پیشگیری میتواند به کاهش شیوع این آسیب کمک کند و کیفیت زندگی افراد را بهبود بخشد.
